νούφαρο


νούφαρο
Κοινή ονομασία πολυετών υδρόβιων φυτών, της οικογένειας των Νυμφαιιδών, που έχουν ρίζωμα παχύ, φύλλα επιπλέοντα ή πάνω από το νερό, και άνθη επιπλέοντα. Πολυάριθμα είναι τα καλλωπιστικά είδη, που καλλιεργούνται και διακοσμούν, με τα εντυπωσιακά φύλλα και τα άνθη τους, ενυδρεία, λίμνες κήπων, πάρκων και στέρνες. Η οικογένεια των Νυμφαιιδών αντιπροσωπεύεται κυρίως από το γένος νυμφαία, ένα είδος του οποίου (ν. η λευκή) αυτοφύεται και στην Ελλάδα, σε ποταμούς με βραδυκίνητα νερά, λίμνες και τέλματα. Στους Νυμφαιίδες παρατηρούνται ενδιαφέρουσες βιολογικές κα φυσιολογικές προσαρμογές στην υδρόβια ζωή. Τα νεαρά φύλλα ανυψώνονται από το χοντρό ρίζωμα που έρπει στην ιλύ του βυθού και μένουν βυθισμένα στο νερό και τυλιγμένα γύρω από το μεσαίο νεύρο, ώστε να προστατεύονται από τα ρεύματα του νερού. Καθώς αναπτύσσονται, οδηγούνται από τα ίδια ρεύματα και ανέρχονται στην κορυφή, πάνω σε μακριούς, ευλύγιστους, κυλινδρικούς ποδίσκους γεμάτους από αεροφόρο παρέγχυμα και απομακρύνονται, επιπλέοντα στην επιφάνεια του νερού, με τα κυκλικά,καρδιοειδή ελάσματα διατεταγμένα έτσι ώστε να μπορούν να φέρουν όλη τους την επιφάνεια σε επαφή με τον αέρα και το φως. Χαρακτηριστικός είναι και ο τρόπος της διαμόρφωσης των φυλλοφόρων μίσχων, οι οποίοι, χάρη και στην ευλυγισία τους, προσαρμόζονται προς το βάθος του νερού, άλλοτε κάθετα προς αυτό και άλλοτε επιπλέοντας όπως ένα ελεύθερο σχοινί. Πολυάριθμες κοιλότητες, γεμάτες αέρα, σχηματίζουν έναν ειδικό ιστό (αερέγχυμα) στο εσωτερικό των φύλλων, που τους επιτρέπει να επιπλέουν στο νερό· εξάλλου, τα φύλλα είναι δερματώδη και σκληρά, ιδιαίτερα ανθεκτικά στις προσκρούσεις και εφοδιασμένα με στόμια στην επάνω επιφάνεια, γιατί η κάτω επιφάνειά τους βρίσκεται μέσα στο νερό. Τα πλατιά άνθη, ελαφρά εύοσμα, ανοίγουν το πρωί και κλείνουν το βράδυ· επιπλέουν, όπως και τα φύλλα, στην κορυφή μακρών ποδίσκων και φέρουν πολυάριθμα φύλλα, διατεταγμένα σε σπονδύλους, από τα οποία 4 είναι σέπαλα και πολλά πέταλα, λευκά· ρόδινα, θειόχροα ή γαλάζια, ανάλογα με την ποικιλία. Ο καρπός είναι ραγόμορφος, πολύχωρος, πολύσπερμος· τα σπέρματα περιβάλλονται από έναν βλεννώδη, σαρκώδη ιστό. Άλλα είδη του γένους Νυμφαία είναι: η ν. η κυανή και ν. ο λωτός, και τα δύο της Βόρειας Αφρικής, από τα οποία το πρώτο έχει άνθη γαλάζια, το δεύτερο (ο ιερός λωτός), που απεικονίζεται σχηματοποιημένος από τους αρχαίους Αιγυπτίους σε σχέδια, διακοσμήσεις και ανάγλυφα, έχει άνθη λευκά, ποικιλμένα με κόκκινο, και φύλλα δισκοειδή στρογγυλά· υπάρχουν επίσης η ν. η εύοσμη και ν. η κονδυλώδης της Νότιας Αμερικής. Ν. ονομάζεται και το ν. το κίτρινον, που ανήκει στην ίδια οικογένεια και αναπτύσσεται συχνά, μαζί με τη νυμφαία την λευκή, στα νερά των τελμάτων, λιμνών και βραδυκίνητων ποταμών, όπου διακρίνεται από τα μεγάλα μακρόμισχα επιπλέοντα φύλλα του και τα κίτρινα άνθη του. Τα φύλλα είναι πλατιά, καρδιοειδή ελλειπτικά, κάποτε με αμβλείς λοβούς, σκουροπράσινα, γυαλιστερά· λίγο πιο πάνω από την επιφάνεια του νερού ανυψώνονται τα κιτρινόχρυσα άνθη, που αναδίδουν μια ευχάριστη και δυνατή μυρωδιά ρακής. Μοναχικά, έχουν πέντε σαρκώδη σέπαλα κυρτά και πολυάριθμα πέταλα, μικρά και πολύ πιο κοντά από τα σέπαλα. Οι καρποί είναι ραγόμορφοι, σπογγώδεις και ωριμάζουν κάτω από το νερό· από αυτούς αποχωρίζονται τα καρπίδια, που με την ωρίμαση γίνονται εσωτερικά αεροφόρα· έτσι μπορούν να μεταφέρονται από το νερό και διευκολύνεται η διασπορά τους. Στους Νυμφαιίδες υπάγεται επίσης η βικτωρία η βασιλική, των τροπικών ποταμών της Νότιας Αμερικής, υδρόβιο φυτό, μεγαλοπρεπές για τα πολύ πλατιά και στρογγυλά φύλλα του (φτάνουν σε διάμετρο ακόμα και τα 2 μέτρα) με τα ανασηκωμένα χείλη και τα έντονα κόκκινα άνθη, τα πιο μεγάλα του φυτικού βασιλείου. Νούφαρο: ποικιλία μασανιέλο, δημιουργημένη με τεχνητές διασταυρώσεις. Νούφαρο: το κίτρινο. Αναπτύσσεται σε πολλά μέρη της Ελλάδας, σε τέλματα, λίμνες και βραδικίνητα ποτάμια. Νούφαρο: νυμφαία η εύοσμη, της Ν. Αμερικής.
* * *
και νύφαρο, το (ΑΜ νοῡφαρ)
κοινή σήμερα ονομασία τών ειδών που, σύμφωνα με την επιστημονική ταξινόμηση, ανήκουν στα γένη νούφαρα και νυμφαία τής οικογένειας νυμφαιίδες, φυτών που ζουν μέσα σε στάσιμα συνήθως νερά, με άνθη και φύλλα μεγάλα και διακοσμητικά
αρχ.
φυτό με φαρμακευτικές ιδιότητες.
[ΕΤΥΜΟΛ. < αραβ. noufar].

Dictionary of Greek. 2013.

Look at other dictionaries:

  • νούφαρο — [нуфаро] ουσ. ο. (βιολ ) кувшинка, водяная лилия …   Λεξικό Ελληνικά-ρωσική νέα (Греческо-русский новый словарь)

  • νούφαρο — το είδος υδρόβιου ή ελόβιου φυτού …   Νέο ερμηνευτικό λεξικό της νεοελληνικής γλώσσας (Новый толковании словарь современного греческого)

  • νουφαροζούλαπον — νουφαροζούλαπον, τὸ (Μ) αφέψημα το οποίο παρασκευαζόταν από το φυτό νούφαρο για τις θεραπευτικές του ιδιότητες. [ΕΤΥΜΟΛ. < νούφαρο + ζουλάπι(ν) «φαρμακευτικό ρόφημα» (πρβλ. ιο ζούλαπον)] …   Dictionary of Greek

  • μηνάνθος — μηνάνθος, ὁ (Α) το φυτό νυμφαία, το νούφαρο …   Dictionary of Greek

  • υδροβιολογία — Κλάδος της βιολογίας, που ασχολείται ειδικά με τους ζωικούς και φυτικούς οργανισμούς που ζουν μέσα στο νερό, είτε θαλασσινό, είτε γλυκό. Η υ. ερευνά επίσης και την επίδραση που έχει το νερό πάνω στους οργανισμούς αυτούς. Στη μελέτη της υ.… …   Dictionary of Greek

  • βικτορία — (victoria).Γένος δικοτυλήδονων πολυετών, γιγαντιαίων, υδροχαρών φυτών της οικογένειας των νυμφαιιδών (nymphaeaceae), που συναντώνται στους ποταμούς της ζώνης του Ισημερινού και στη νότια Αφρική. Έχουν σαρκώδες, κυλινδρικό ρίζωμα σφηνωμένο μέσα… …   Dictionary of Greek

  • Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Λάππα — Στο Κέντρο Πληροφόρησης της λιμνοθάλασσας Κοτυχίου και του δάσους της Στροφυλιάς, που λειτουργεί από το 1998 στο χωριό Λάππας, σε απόσταση πέντε περίπου χιλιομέτρων από τον πυρήνα του υγρότοπου, μπορείτε, στο πλαίσιο της γενικότερης πληροφόρησής… …   Dictionary of Greek

  • νελούμβιο — Πολυετές υδρόβιο φυτό της οικογένειας των Νυμφαιιδών (δικοτυλήδονα)·. Η επιστημονική του ονομασία είναι νελούμβιο το κομψό. Έχει ριζωματώδη, σαρκώδη βλαστό, που έρπει στον πυθμένα των λιμνών και δίνει μακρόμισχα, ασπιδοειδή, κυκλικά φύλλα, που… …   Dictionary of Greek

  • νυμφαιίδες — (nymphaeaceae). Οικογένεια υδρόβιων φυτών με πολύ μεγάλα φύλλα, που επιπλέουν στην επιφάνεια λιμνών και δεξαμενών. Τα βράκτεια, οι στήμονες και τα καρπόφυλλά τους, υπάρχουν σε ακαθόριστο αριθμό και έχουν σπειροειδή διάταξη. Η οικογένεια αριθμεί… …   Dictionary of Greek

  • πέταλα — Ιδιόμορφα φύλλα (ανθόφυλλα) που συνθέτουν τη στεφάνη του άνθους. Κάθε π. αποτελείται από ένα τμήμα πιο πλατύ, το έλασμα ή πλάτυσμα, και ένα πιο στενό, τον όνυχα, με τον οποίο στερεώνεται στην ανθοδόχη· σε μερικά άνθη ο όνυχας λείπει. Το χείλος… …   Dictionary of Greek


Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”

We are using cookies for the best presentation of our site. Continuing to use this site, you agree with this.